Implementacja MiCA w cieniu sporu legislacyjnego
Polski rynek kryptoaktywów wchodzi w kluczowy etap dostosowania do rozporządzenia MiCA. Państwa członkowskie mają obowiązek dostosowania przepisów krajowych do 30 czerwca 2026 r., a okres przejściowy dla świadczenia usług kryptoaktywowych kończy się 1 lipca 2026 r. Spór między rządem a Prezydentem RP, który dwukrotnie zawetował rządowe projekty ustawy o rynku kryptoaktywów, powoduje, że krajowe ramy wykonawcze nadal nie są przesądzone.
Do Sejmu trafiły dwa konkurencyjne podejścia regulacyjne. Trzeci projekt rządowy, oznaczony jako UC152, jest w dużej mierze zbieżny z wcześniejszymi projektami, które zostały zawetowane przez Prezydenta RP. Istotna zmiana polega jednak na zaostrzeniu sankcji karnych i administracyjnych. Projekt ten zakłada zatem utrzymanie szerokich kompetencji KNF, w tym możliwości wstrzymywania i zawieszania ofert publicznych tokenów, zakazywania świadczenia usług, prowadzenia kontroli oraz nakładania sankcji. Projekt przewiduje także znaczące zaostrzenie odpowiedzialności, w tym grzywnę do 15 mln zł i karę do 3 lat pozbawienia wolności za wprowadzenie kryptoaktywów do obrotu bez zgłoszenia KNF. Natomiast prowadzenie działalności związanej ze świadczeniem usług w zakresie kryptoaktywów bez zezwolenia CASP albo innego uprawnienia wynikającego z MiCA ma być zagrożone grzywną do 20 mln zł, karą pozbawienia wolności do lat 8 albo obiema karami łącznie. Rząd wiąże zaostrzenie kursu z ochroną oszczędności klientów po aferze Zondacrypto.
Projekt prezydencki akcentuje natomiast bezpieczeństwo inwestorów, skuteczny nadzór państwowy oraz ochronę konstytucyjnych praw przedsiębiorców. Przewiduje szybką kontrolę sądową blokady środków, natychmiastowe informowanie właściciela konta o blokadzie, system ostrzegania przed relacjami z podmiotami wysokiego ryzyka oraz zasady dochodzenia odszkodowań za niezgodne z prawem decyzje organów państwowych.
Dla podmiotów z branży krypo w Polsce wciąż najistotniejsze pozostaje ryzyko utraty ciągłości działania. Zgodnie z przedstawionym stanowiskiem, po 1 lipca 2026 r. kontynuowanie działalności będzie możliwe wyłącznie na podstawie zezwoleń zgodnych z MiCA, a brak krajowych przepisów wykonawczych może uniemożliwić uzyskanie ich w Polsce. Nawet uchwalenie ustawy w maju 2026 r. raczej nie zapewni czasu na przeprowadzenie postępowań w sprawie zezwoleń CASP przez KNF przed upływem okresu przejściowego.
Autor: radca prawny Michał Barwicki